ABAZA HASAN PAŞA

IV. Mehmed devrinde Osmanlı tarihinin en büyük Celali isyanını çıkaran asi reisi. Silahdar Bölüğüne mensup kapıkulu sürevilerindendir. Anadolu'da Türkmen boylarının ağası olan Haydaroğlu Mehmed'in çıkardığı isyanı bastırarak meşhur oldu. Bu başarısı dolayısıyla Yeni il Türkmen alınmasına kızara isyan etti. Gerede ve Bolu arasındaki sahayi hükmü altına aldı ve bu sırada isyan etmiş olan İbşir Paşa ile birleşerek üzerine gönderilen katırcıoğlu'nu yendi. Bunu üzerine isyanını önlemek gayesiyle yeniden Türkmen ağalığına yatin edildi.

Abaza Hasan Paşa, İbşir Mustafa Paşanın sadrazamlığı sırasında ona müşavirlik görevinde bulundu. Ancak bir takım hadiselere sebeb olduğundan dolayı  İbşir Mustafa Paşa idam edilince Abaza Hasan Paşa onun intikamını almak gayesiyle tekrar isyan etti. Osmanlı ordusu Macaristan seferinde iken büyük bir kuvvetle İstanbul üzerine yürüdü. İsyan hareketinin büyümesi üzerine Sadrazam Köprülü Mehmed Paşa, Erdel'den İstanbul'a dönmek mecburiyetinde kaldı. Köprülü Mehmed Paşa'nın sadrazamlıktan azlini temin etmek üzere ileri harekata geçen Abaza Hasan Paşanın üzerine Anadolu serdarı Diyarbakır Valilisi Murteza Paşa gödnderildiyse de, Hasan Paşa,gelen orduyu Ilgın civarında maglup etti. Daha sonra kış bastırıp, ordunun iaşesini teminde zorluk başgösterince, Abaza Hasan Paşa da ordusunu dağıttı. Bu esnada Murteza Paşa ile Halep valisi Tutsak Ali Paşa'nin tekliflerine kanarak Haleb'e gelen Abaza Hasan Paşa üzerine bir gece baskını yapıldı. Suç ortakları ile birlikte öldürüldü. (1658)